حسين قلى خان نظام السلطنه مافى
551
خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )
عظم عكس و دستخط هردو رفته است . نمىدانى در حوالجات چه مىكنند ، ديگر هستى من بر باد رفته است . جهنم ! براى وراث بعد از مرگم نمانده است « 24 » . پيوست اما مسئلهء وزارت ماليه و شرح حال ميرزا نور الله خان ؛ اجمال از تفصيل ، اين است كه براى استحضار شما مىنويسم . تا آنجا كه خودتان بوده كاملا مسبوق هستيد ، بعد از حركت شما هم ، همه روزه ، از يك طرف منتخب السلطان براى تقديم معمولى خاكپاى مبارك اصرار داشت ، از يك طرف هم همه روزه يك دسته مردم جلوى مرا مىگرفتند كه ، حقوق پارسال ما نرسيده و وزير ماليه هم مىگويد حقوق شما نزد خود فلان كس است و خود من هم مبلغى طلب دارم . از طرفى پارهاى حوالجات در باب مسألهء ماضيه ، تحويل هذه السنه كرده بود . ديدم اين كار اسباب زحمت و بدنامى بزرگى شده ، گفتم ، تا حساب سنهء ماضيه را صاف نكند و قرار تقديم خاكپاى مبارك را بموجب معمول ندهد ، در صدور بروات امسال تعطيل كند . چند مجلس بتوسط بيان الممالك مذاكراتى كرد ؛ مبلغ گزافى از بابت سند ماضيه ، خود را صاحب طلب مىدانست وزير بار تقديم هذه السنه ابدا نمىرفت ؛ به ملاحظهء اينكه ، شايد بيان الممالك را با چند قلم حسابى كه در دست دارد ، تصور قرضى در حقش نمايد و در حق معز الممالك اين تصور نمىشد . او را واسطه قرار دادم و مذاكراتى كرد ؛ آخر ، صورتحسابى وزير ماليه نوشت كه خود را سى و دو هزار تومان صاحب طلب كرد و از اين صورتحساب ، معادل ده هزار تومانش چيزى بود كه هر طفلى تميز مىداد كه حسابسازى و غلط است . منجمله ، خودتان مسبوق هستيد كه در صورت حسابى كه جمع و خرج كل را براى ما نوشت ، 53 هزار تومان خود را طلبكار كرد كه بعد از آن ، مبلغى بابت پول تومانيانس و غيره را من دادم . آن صورت چهار ماه به آخر سال مانده نوشته شده بود ، كه تمام حسابها صاف شده و مخارج آن معلوم و بروات صادر شده بود و هر چيز بايد به خرج من نوشته مىشد . همچنين روزى كه صورت تقديمى خاكپاى مبارك را نوشت و در باب خروارى يك تومان و عشر تخفيفات و تفاوت تغيير غلهء تسعيرى و غير آن ، بيست و شش هزار تومان را قبول كرد ، بروات نقدى و جنسى اجزاء سركارى و اشخاصى كه از محل عشر تخفيف و غيره مواجب برده بودند - از قبيل سعيد الدوله و كسانش - همه صادر شده و تمام آنها را منظور كرد و بعد از آن ، قبول آن مبلغ را نمود كه در واقع ده هزار تومان از آن ، تفاوت جنس تسعيرى سيورسات قشونى و باقى تفاوت آن ، چند فقرهء دفترى بود . حالا در اين حساب ، قريب 5000 تومان نقد و 300 خروار كسرى جنس در باب حقوق اجزاء پيشكارى و غيره به حساب من نوشته و علاوهء طلب خود كرده است . همچنين 9000 خروار جنس فاضل
--> ( 24 ) - جهت اطلاع ، به خاطرات حسين قلى خان مندرج در باب اول رجوع كنيد .